De
Belgen zijn Bourgondiërs. Lekker en overvloedig eten hebben
wij in dit land altijd al graag gedaan. Burgemeesters,
fanfares, brandweerkorpsen en zelfs gymnastiekkringen:
allemaal richten ze geregeld banketten en feestmalen aan.
Het oudste menu in België feest is van 1842, het meest
recente van 2005. Raymaekers vertelt vooral over de negentiende
eeuw, die altijd in het historisch onderzoek verwaarloosd
is, en vooral over de rijke mensen, want zij alleen hadden
menukaarten.
Uit zijn verhalen blijkt dat
er weinig nieuws is onder de zon. De koks, die, gesponsord
door fabrieksmerken, alle mogelijke soorten bloem, boter
en vlees aanboden, zijn gewoon vervangen door door de tv-koks
van vandaag. En de BV's die vandaag de combinatie van toerisme
en culinaire geneugten aanprijzen, werkten vroeger in dienst
van de 'union des gaziers' of wafelijzerfabrikanten. Zelfs
de batterijkiekens bestonden al in 1870, tot grote droefheid
van serieuze koks die de voorkeur gaven aan kippen die
vrij rondgescharreld hadden.
|
Bekijk HIER de vergroting!
| In
1898 en lang daarna eten arm en rijk wel heel
verschillend. Voor 'onzen vriend Fik' staat
naast aardappelen in de schil vooral goedkoop
vlees als pensen, kreweye (hart, longen en
lever) en varkensvlees op het menu. Ondanks
alles is dit een feestmenu, want vlees kwam
in arbeidersgezinnen nauwelijks op tafel. |
|
|
Bekijk HIER de vergroting!
| Werklieden
en hun familie waren slecht gevoed. Geen nood: brave
burgers deden aan weldadigheid en om van die
zware inspanningen te bekomen boden ze elkaar
een banket aan. De kreeft staat nog voor het
dessert, dat was in die tijd gebruikelijk. |
|
|
Bekijk HIER de vergroting!
| Katholieken
en liberalen stonden dan wel met getrokken
messen tegenover elkaar, als het om eten ging,
vielen er veel regels weg. Kardinaal Mercier,
toch niet de gemakkelijkste, geeft in twee
talen toestemming om op die vrijdag vlees te
eten. Een speciaal opgeplakt etiketje moet
de goed katholieken geruststellen. Het gaat
dan ook om écht lekkere dingen. Daar
mag een mens al dispensatie voor krijgen. |
|
|
Bekijk HIER de vergroting!
| Politici
werkten vroeger langer dan vandaag. Frans Van
Cauwelaert krijgt een lekker dinertje bij zijn
zeventigste verjaardag. Marc Sleen die naast
Nerostrips ook politieke karikaturen tekende,
mag het menu versieren. De tekeningen vertellen
de geboorte van de kleine Frans in 1880, de
studietijd in Leuven tot het burgemeesterschap
van Antwerpen en het voorzitterschap van de
Kamer vna Volksvertegenwoordigers. Blijkbaar
moest hij met harde hand de ordehandhaven,
maar hij bleef wel werken tot zijn dood in
1961. Van generatiepact gesproken! |
|
|
En natuurlijk komt
ook de 'grote' geschiedenis regelmatig om de hoek kijken.
Dat de uitvinding van de elektriciteit de keuken grondig
heeft veranderd, daar konden we zelf opkomen. Maar hoe
zelfs de Vrede van Versailles onze keuken beïnvloedde,
dat moet u zelf maar lezen. |
|
